Predsjednik okružnog odbora Alternative za Njemačku (AfD) u Kotbusu ima 27 godina, ali je već veteran u stranci. Žan-Paskal Hom je član AfD-a još od lokalnih i pokrajinskih izbora prije deset godina, kada je ta stranka prvi put ušla u parlament u Brandenburgu. Od početka je radio na dugoročnoj strategiji AfD-a, koja uključuje i njen put ka tzv. „narodnoj partiji“, što je naziv koji se u Njemačkoj koristi za velike, tradicionalne stranke, Socijaldemokratsku partiju Njemačke (SPD) i Hrišćansko-demokratsku uniju (CDU).
Na jugu Brandenburga, ta strategija je posebno vidljiva. Na lokalnim izborima u Kotbusu, Hom je svoju stranku doveo do toga da ima najjaču poslaničku grupu u gradskom parlamentu sa 29,2 odsto osvojenih glasova. On će nakon pokrajinskih izbora u septembru vjerovatno da uđe u parlament Brandenburga. Pored toga, AfD je na pokrajinskim izborima održanim prije pet godina u Kotbusu preuzela izborni okrug od Socijaldemokrata koji su tu dugo vladali.
Decenijama je Brandenburgom dominirala crvena boja, boja Socijaldemokrata. Od lokalnih izbora prošle nedjelje, ta njemačka pokrajina je obojena u plavo, što je boja Alternative za Njemačku.
Povezivanje s lokalnim protestnim inicijativama
Recept za uspjeh AfD-a je u tome što je ta stranka iskoristila lokalne proteste i nezadovoljstvo građanki i građana širom Njemačke. Iz tog miljea kasnije su proizašli koalicioni partneri, objašnjava Hom: „Bilo da se radi o vjetroelektranama ili o azilantskim centrima, znali smo da moramo da se povežemo s onim ljudima koji se na lokalnom nivou tome protive.“
Tako je bilo nedavno u Libenu, sjedištu okruga Dame-Šprevald. Kada su prošle godine objavljeni planovi za izgradnju izbjegličkog centra, osnovana je građanska inicijativa „Naš Liben“ sa ciljem da se spriječi izgradnja prihvatilišta za izbjeglice. Predsjednik poslaničke grupe AfD-a u pokrajinskom parlamentu i trenutno vodeći kandidat stranke na predstojećim pokrajinskim izborima, Hans-Kristof Bernt, od početka je podržavao tu građansku inicijativu. I on sam dolazi iz građanske inicijative „Budućnost domovine“, koja je osnovana u znak protesta zbog izgradnje izbegličkog centra. Povezan je sa Pegidom u Drezdenu i Novim desnim pokretom u istočnoj Njemačkoj.
Poslanička grupa – između parlamenta i ulice
Bernt je tokom svog mandata proširio poslaničku grupu AfD-a u pokrajinskom parlamentu, pretvorivši ga u „pokretni aparat“, koji kampanje osmišljava na potezu između parlamenta i ulice. U svojim kancelarijama AfD je zaposlio brojne desničarske ekstremiste koji imaju potencijal da mobilišu ljude i iskustvo u kampanjama različitih inicijativa.
Bernta je u predizbornoj kampanji stalno pratio saradnik iz desničarskog „Identitetskog pokreta“, koji je kontinuirano proizvodio video-snimke o vodećem kandidatu AfD-a za društvene mreže. Ponekad Bernta prikazuje kao aktivistu pokreta, ponekad kao funkcionera AfD-a. Pored toga, Bernt i poslanik Bundestaga Rene Špringer, koji je od 2024. novi predsjednik AfD-a u Brandenburgu, ujedinili su na početku izborne godine taj do tada podeljeni pokrajinski ogranak AfD-a.
Na protestima protiv izgradnje izbegličkog centra u Libenu, Bernt je, kao energični govornik, nastupao zajedno sa drugim funkcionerima AfD-a. Njihov kandidat za izbore za pokrajinski parlament u novembru prošle godine, poslanik Bundestaga Štefen Kotre, ispred gradilišta je dao obećanje koje se može vidjeti i čuti na TikTok-videu: „Ja ću kao gradonačelnik to da spriječim.“ Iako nije uspio da osvoji funkciju gradonačelnika, niti da spriječi izgradnju izbjegličkog centra, on je na izborima u Libenu osvojio 41,3 odsto glasova. Na tome je AfD mogla dalje da gradi svoj uspjeh.
Slobodne liste umjesto protivpožarnih zidova
Na glasanju za izborni okrug prošle nedjelje, Alternativa za Njemačku je sa 25,6 odsto osvojenih glasova u Libenu tu po prvi put postala najjača snaga. „Naš Liben“ je nastupio sa sopstvenom listom kandidata za Gradsko vijeće, zajedno sa partnerima iz AfD-a. Zajedno su osvojili više od 30 odsto glasova. U Libenu, kao i u drugim mjestima, AfD se na lokalnom nivou povezala s pojedinačnim izbornim listama. U medijima se povela i debata o navodnoj brani prema AfD-u, iako je ona moguća samo u slučajevima pojedinih stranaka. Uticaj velikih partija se nakon svakih izbora smanjuje u korist slobodnih saveza i same Alternative za Njemačku.
U Kotbusu je nova „Inicijativa srednje klase Brandenburga“ ušla u gradski parlament. To je udruženje preduzetnika koje u Lužici, u stilu AfD-a, kritikuje politiku vladajuće „semaforske koalicije“, koju čine SPD, Zeleni i Liberali (FDP) i deli neke od stavovoa AfD-a, poput okončanja sankcija Rusiji i obustave isporuke oružja Ukrajini. Zajedno sa AfD-om i poljoprivrednicima, preduzetnici su u januaru zaustavili saobraćaj oko grada. Predsjednik Alternative u Kotbusu, Hom, vidi u tome „otvaranje vrata za političke promjene“ koje donose podršku i njegovoj stranci.
Na protestima poljoprivrednika širom zemlje AfD je od početka bila prisutna, uključujući i njenog vodećeg kandidata Hans-Kristofa Bernta. Zilke Miler, poljoprivrednica iz malog grada Golsena u Šprevaldu i aktivna u Poljoprivrednom savezu južnog Brandenburga, sjeća se da su Bernt i drugi članovi AfD-a obezbjeđivali hranu i piće za njihove ljude na demonstracijama: „Tada odjednom nije više bilo riječi o subvencijama za dizel za poljoprivrednike niti o porezu, već o strancima i drugim temama koje nemaju veze sa poljoprivredom“, kaže Miler.
Svako poznaje nekog iz AfD-a
Hans-Kristof Bernt ovako sumira svoju strategiju: „Moje shvatanje AfD-a jeste da ta stranka okuplja mnoge nezadovoljne ljude. Ja je vidim kao neku vrstu institucionalizovanog građanskog pokreta.“
Na taj način AfD želi da postane najjača politička snaga u Brandenburgu. Njen stil rada uključuje i volonterski angažman i prisustvo na terenu. „Aktivni smo u građanskim udruženjima. Naši članovi su u dobrovoljnoj vatrogasnoj službi“, kaže Žan-Paskal Hom. „Mi smo svuda gdje se ljudi okupljaju. Ono što nas ovde na istoku posebno jača, jeste to što smo sada duboko ukorijenjeni u društvu. I što svako poznaje nekog iz AfD-a."
Bonus video:
![](https://www.vijesti.me/resources/images/logo_blue.png)